DOĞAL TAŞ ENDÜSTRİSİNDE ÇALIŞMA HAYATI
Doğal taş endüstrisinde mesleki yeterlilik
Türkiye’nin doğal taş endüstrisinde çalışanların mesleki bilgi ve becerilerinin belgelendirilmesi, iş güvenliği ve üretim standartları açısından önem taşıyor.
5544 sayılı Mesleki Yeterlilik Kurumu Kanunu kapsamında, tehlikeli ve çok tehlikeli sınıftaki işlerde belirli meslekler için Mesleki Yeterlilik Belgesi zorunluluğu uygulanıyor. Bu kapsamda doğal taş üretim ve işleme faaliyetleriyle ilişkili meslekler de bulunuyor.
Doğal taş sektörünü ilgilendiren meslekler
| Meslek | Seviye | Yeterlilik kodu |
| Mermer-Doğaltaş İmalat Elemanı | 3 | 17UY0315-3 |
| Mermer-Doğaltaş Ocakçısı | 4 | 17UY0316-4 |
| Nezaretçi (Maden) | 5 | 19UY0395-5 |
| Tahlisiyeci | 4 | 20UY0422-4 |
İlk iki meslek doğrudan doğal taş üretimi ve işlenmesiyle ilişkili. Nezaretçilik ve tahlisiyecilik ise işletmenin faaliyetleri ve personelin görevlerine bağlı olarak doğal taş ocaklarında da karşılık bulabiliyor.
Bu yeterliliklerin varlığı ile yasal belge zorunluluğu birbirinden ayrılmalı; her mesleğin güncel zorunluluk durumu ilgili tebliğlerden kontrol edilmeli.
İşletmeler ne yapmalı?
Doğal taş işletmelerinin öncelikle çalışanlarının fiilen yürüttüğü işleri ve bu işlere karşılık gelen mesleki yeterlilikleri belirlemesi gerekiyor.
Belge zorunluluğu bulunan mesleklerde çalışan personelin geçerli MYK belgesine veya mevzuatta kabul edilen muafiyet belgelerinden birine sahip olması gerekiyor.
Ustalık belgesi ya da ilgili mesleki ve teknik eğitim diploması bulunan çalışanlar, yasal koşulları karşılamaları halinde MYK belgesi zorunluluğundan muaf olabiliyor. Belgelendirme işlemleri, MYK tarafından yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşları aracılığıyla yürütülüyor.
Belgesiz personel çalıştırılmasına yaptırım
5544 sayılı Kanun kapsamında belge zorunluluğuna aykırı personel istihdam eden işverenlere idari para cezası uygulanabiliyor.
Bu nedenle işletmelerin yalnızca yeni işe alınacak çalışanları değil, mevcut personelin belge durumunu da değerlendirmesi önem taşıyor.
54 aya kadar istihdam teşviki
Mesleki Yeterlilik Belgesi bulunan personelin istihdamında işverenlere yönelik sigorta primi teşviklerinden yararlanılması mümkün.
4447 sayılı Kanun’un geçici 10’uncu maddesi kapsamında uygulanan teşvikte, gerekli şartları sağlayan işverenler için destek süresi 54 aya kadar ulaşabiliyor.
Ancak bu süre bütün çalışanlar için geçerli değil. Yaş, cinsiyet, mesleki yeterlilik, işe giriş tarihi ve ilave istihdam gibi koşullar teşvik süresini belirliyor. İşletmelerin teşvikten yararlanma durumlarını güncel SGK mevzuatına göre değerlendirmeleri gerekiyor.
Nitelikli iş gücü rekabet gücünü artırabilir
Doğal taş endüstrisinde üretim teknolojilerinin gelişmesi, iş gücünün teknik yetkinliklerinin de sürekli güncellenmesini gerektiriyor.
Ocak üretiminden fabrikalardaki kesim, işleme ve yüzey işlemlerine kadar uzanan süreçlerde mesleki bilgi, deneyim ve iş güvenliği bilincinin geliştirilmesi büyük önem taşıyor.
Mesleki yeterlilik uygulamalarının etkin biçimde yürütülmesi, üretim kalitesinin artırılması, iş kazalarının önlenmesi ve işletmelerde ortak çalışma standartlarının oluşturulmasına katkı sağlayabilir.
Türkiye’nin doğal taş endüstrisindeki uluslararası rekabet gücü açısından nitelikli iş gücüne yatırım yapılması, teknolojik yatırımların tamamlayıcı unsurlarından biri olmayı sürdürüyor.
Resmî kaynaklar
Mesleki Yeterlilik Kurumu: https://myk.gov.tr/tr/page/54
Resmî Gazete (23.03.2026): https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/03/20260323-7.htm
SGK teşvik açıklamaları: https://sgd.sgk.gov.tr/Content/Post/c52f99f0-da6c-4029-9b9a-a0d6f96a6a42/Guncel-Sigorta-Primi-Tesvik-Destek-ve-Indirimleri-2026-08-04-10-29-55
